Cách học tập truyền thống đã lỗi thời

Đây là bài viết đoạt giải Nhất trong cuộc thi viết luận quốc tế do World Bank và báo Financial Times tổ chức của học sinh khối 11 Olympia - Doãn Hoàng Nhi.

Với chủ đề của năm nay là “Bạn sẽ hình dung lại nền giáo dục như thế nào?”, cuộc thi đã nhận được trên 600 bài dự thi từ 90 quốc gia trên toàn thế giới.

Hoàng Nhi cũng được vinh dự mời phỏng vấn độc quyền sau chương trình em tham gia - SPRING MEETINGS 2019 GLOBAL VOICES.

---------------------------

“Trong môn xã hội học, tôi nhấp một ngụm tương lai của chính mình.

Bên ngoài lớp học, bản năng của thế hệ sinh ra trong kỷ nguyên số đã chỉ tôi đến với mạng Internet. Để thỏa cơn khát tìm tòi về thuyết kịch hóa của Goffman hay những hệ lụy của hành vi lệch lạc, tôi vào xem các video của CrashCourse, các bài báo của The Atlantic, các khóa học trực tuyến của edX và nhiều trang mạng khác. Luôn có một sự pha trộn đầy hiếu kỳ giữa lý thuyết và thực hành khi tôi đọc các đoạn văn dài, ngắn với những phong thái khác nhau và các câu đố vui, khi xem các hình ảnh mô tả dữ liệu, các đoạn phim, các diễn đàn thảo luận toàn cầu, tất cả hợp lại để tạo ra một câu chuyện rất thuyết phục — tôi dường như nghe thấy nó hét lên: “Bạn là người đặc biệt!” Giống như các bạn học của mình, tôi trượt qua trượt lại giữa thế giới thực và một thế giới ảo đầy ắp dữ liệu, được tiếp sức bởi niềm đam mê vô bờ bến trước những kiến thức mới, được tiếp cận một cách bình đẳng và thoải mái lựa chọn theo nhu cầu cá nhân.

Mặc dù vậy, bên trong lớp học đã có sự xoay trục. Tạm thời chui ra khỏi thế giới ảo, tôi trở lại với những trải nghiệm khiến con người trở thành con người — thảo luận, hợp tác, tìm hiểu, sáng tạo, kể chuyện. Nếu lớp học tạo cho ta một cảm giác linh hoạt về tinh thần, ta có thể định hướng được thế giới bất định ngày mai, khi hầu hết mọi thứ đều không thể đoán định được.

Từ đó, tôi tự hỏi mình: làm người được giáo dục trong thế giới tương lai đầy biến động có nghĩa là gì. 17 tuổi đời, tôi đã chứng kiến sự sụp đổ của một câu chuyện cũ mà tất cả chúng ta từng cổ súy: chu kỳ học tập, sau đó đi làm và nghỉ hưu. Trong kỷ nguyên đầy thú vị ngày nay, khi "sự thay đổi là hằng số duy nhất," con người bị choáng ngợp bởi những cỗ máy siêu thông minh, những thuật toán có thể đoán được tâm trạng của chúng ta, và sự thay đổi không ngừng của thị trường việc làm, thì giáo dục đại học phải được đặt lên hàng đầu. Nó sẽ được tái hình dung.

Bước vào các lớp học pop-up của tương lai. Các lớp học kết hợp giữa thơ ca và marketing trực tuyến trên Twitter, giữa khoa học tên lửa và triết học, giữa học tập truyền thống và các công nghệ thích ứng, giữa những học viên ở độ tuổi 20 và 50, giữa các nhà giáo dục và doanh nhân mang cả tư duy toàn cầu và địa phương. Với tinh thần thử nghiệm táo bạo về nội dung, khung thời gian, không gian và các đối tượng tham gia, các lớp học này khiến cho cách giảng bài theo kiểu rập khuôn truyền thống trở nên lỗi thời. Các lớp học pop-up này có tiềm năng ứng phó được với chu kỳ tăng tốc của việc tái đào tạo các kỹ năng việc làm, được đồng bộ hóa với nhịp điệu ngắn staccato của một năm 2025 được thúc đẩy bởi công nghệ và hơn thế nữa. Túm lại, những lớp học này tạo ra sự đam mê dành cho việc khám phá, đồng kiến tạo và những giao lộ bất ngờ. Chúng ta phải làm thế nào để "làm việc nhanh hơn các thuật toán, nhanh hơn Amazon và chính phủ”, nếu không phải là học tập liên tục suốt đời?

Với sự tưởng tượng đó, những văn bằng đại học truyền thống có thể sẽ tan biến mất vào hư vô. Khi trí tuệ nhân tạo đẩy cỗ máy xã hội của chúng ta tiến về phía trước, những bằng cấp chứng chỉ không còn là thứ quan trọng nhất khi chúng không chứng tỏ được năng lực độc đáo của mỗi con người. Để thay thế những bằng cấp lạc hậu đó, những sáng kiến công nghệ như “mô hình in dấu kỹ năng” (skill-prints) của Đại học Stanford sẽ thổi một luồng gió mới vào mối quan hệ hợp tác tốt đẹp giữa các trường đại học và thị trường lao động. Một tương lai tích hợp cho giáo dục đại học, cái mà tôi đang tưởng tượng trong khóa xã hội học của mình, có lẽ không còn xa nữa.”

-----------------------

Xem chia sẻ của Nhi tại trụ sở Ngân hàng Thế giới tại Washington D.C. khi em đến nhận giải thưởng tại đây: http://bit.ly/2VMxwvt

Đọc bài viết thắng cuộc của Nhi tại đây: http://bit.ly/2IzECQb